JAARVERSLAG 2016 BLOKKER HOLDING

Verslag raad van bestuur

ALGEMEEN

Blokker Holding is opgericht in 1896 en al sinds het prille begin met verschillende formules actief binnen de huishoudmarkt. Blokker Holding is als familiebedrijf niet beursgenoteerd. Blokker Holding B.V. is een structuurvennootschap, actief in detailhandel en groothandel, met een aantal winkelformules in de sectoren Huishoud, Speelgoed en Wonen. Het concern is decentraal georganiseerd, met een compacte holding en zelfstandige werkmaatschappijen met eigen directies. Het concern heeft voor een aantal activiteiten Shared Service Centers op holdingniveau ingericht. Dit betreft: Nextail voor e-commerce- en omnichannelactiviteiten van concernondernemingen, waar­onder vrijwel alle webshops, beheer en organisatie van social media activiteiten, online marketing en contentverbetering voor de duizenden artikelen in onze webshops; ICT voor centrale organisatie en coördinatie van ICT activiteiten; Kwaliteit voor de productcontrole op productveiligheid en Inkoop Niet-Handelsgoederen. De onderneming kent een tweehoofdige Raad van Bestuur met een CEO en een CFO en een Raad van Commissarissen van vier leden. Blokker Holding hanteert een gedragscode en heeft een interne klokkenluidersregeling.

VERSLAGPERIODE
Blokker Holding kent een gebroken boekjaar dat loopt van de vijfde week van januari tot en met de vierde week van januari van het volgende jaar. Blokker Holding rapporteert in dertien periodes van vier weken. Als gevolg hiervan ontstaat elke vijf tot zes jaar een 53e handelsweek. Hier was in het rapportagejaar 2015 sprake van. Het boekjaar 2016/17 liep van 31 januari 2016 tot en met 28 januari 2017. Het boekjaar wordt in het jaarverslag ook aangeduid met ‘het verslagjaar’ of ‘het jaar 2016’. In het verslagjaar is de samenstelling van de groep gewijzigd. Door de overname van het resterende belang in Dennenhoorn B.V. is de speelgoedketen Toys XL in april van het verslagjaar onderdeel geworden van de groep. In juni 2016 is aangekondigd dat Intertoys, Bart Smit en Toys XL zullen worden geïntegreerd en vanaf maart 2017 onder één naam ‘Intertoys’ actief zijn in de markt.

OMZET 
De netto concernomzet (excl. BTW) is in het verslagjaar uitgekomen op € 1.965 miljoen (52 weken), een daling van circa 5% ten opzichte van 2015 toen een netto-omzet werd gerealiseerd van € 2.076 miljoen (52 weken). Deze netto-omzet is hierna weergegeven, verdeeld over de drie strategische detailhandelssectoren van ons concern en onze groothandels:

NETTO-OMZET




De omzet van de ondernemingen in de sector Huishoud vertoonde een forse daling, Speelgoed daalde met 1,1% en Wonen steeg met 2,7%. Het concern telde ultimo verslagjaar 2.168 winkels, waarvan 1.877 eigen filialen (inclusief twaalf webshops), 291 franchisefilialen en twee groothandels. In het verslagjaar zijn in totaal 38 eigen filialen geopend (inclusief acquisitie Toys XL) en 143 eigen filialen gesloten. Er is een grote impact op de omzet door het aantal winkelsluitingen; exclusief deze sluitingen daalde de omzet met circa € 41 miljoen (index 97,7). De omzet bij Blokker is negatief beïnvloed in kwartaal 4, traditioneel het belangrijkste kwartaal voor de retail, vanwege een te lage beschikbaarheid van producten in de winkels en de vele assortimentswisselingen in 2016 in het kader van de introductie van ‘De Nieuwste Blokker’. Dit is uiteraard een eenmalig effect.

ONLINE 
De omzet van onze webwinkels is in 2016 opnieuw sterk gestegen. De consumentenomzet (incl. BTW), uit verkoop via onze webwinkels en online bestelpunten in de winkels, steeg met 30% tot € 173 miljoen (vergelijking t.o.v. 52 weken). Met name de sterke stijging van verkoop via online bestelpunten en de webshop verkopen bij Leen Bakker, Blokker en Xenos hebben bijgedragen aan deze groei. Alle formules behalve Big Bazar en Marskramer hebben een webshop. Het aantal webshops bleef in het verslagjaar onveranderd twaalf. 

In het verslagjaar is de basis van de omnichannel strategie verder versterkt door de introductie van ‘Nextail Connect!’, een online platform waar retailers en groothandels hun actuele producten kunnen aanbieden. Blokker is de eerste winkelformule binnen het concern die de webshop openstelt voor een selecte groep externe aanbieders. Door deze introductie kon een sterke uitbreiding van het artikelaanbod van externe leveranciers op de webshop van Blokker worden bereikt. De introductie van een marktplaats bij de andere formules wordt onderzocht.

RESULTAAT
De operationele EBITDA* is uitgekomen op - € 49 miljoen (2015: € 7 miljoen). Deze sterke daling van het resultaat is met name veroorzaakt door de tegenvallende ontwikkelingen binnen de sector Huishoud. Zoals in het voorwoord aangegeven is, zijn deze resultaten mede de aanleiding om verder in te grijpen en de volledige focus van het concern te richten op de benodigde herstructureringen en investeringen in Blokker. In 2016 zijn op basis van de gekozen strategie diverse eenmalige herstructure­rings­­­­lasten genomen. Inclusief deze eenmalige kosten bedraagt de EBIT over 2016 - € 215 miljoen (2015: - € 76 miljoen). Het nettoresultaat over 2016 is uitgekomen op - € 180 miljoen (2015: - € 52 miljoen). 

* Vanaf boekjaar 2016/17 wordt EBITDA gedefinieerd als: ‘bedrijfsresultaat voor rente, belastingen, afschrijvingen, amortisatie, voorzieningen, kosten t.b.v. herstructurering, en andere posten die naar hun aard bijzonder, uitzonderlijk of eenmalig zijn.’

INVESTERINGEN EN KASSTROMEN
In 2016 is voor een totaalbedrag van € 85 miljoen geïnvesteerd in vaste activa (2015: € 59 miljoen). Er is geïnvesteerd in de activiteiten van Nextail, de organisatie voor alle e-commerce activiteiten van de werkmaatschappijen. Verder is opnieuw fors geïnvesteerd in ICT, supply chain en in de verdere positionering van de diverse werkmaatschappijen. De investeringen zijn intern gefinancierd. Alle activiteiten van het management, nu en in de toekomst, zijn gericht op het verbeteren van de zogenaamde vrije kasstroom, zijnde de kasstroom uit operationele activiteiten minus de kasstroom uit investeringsactiviteiten. De voorraden zijn in het verslagjaar verlaagd wat een positief effect op het werkkapitaal heeft gehad. De netto kasstroom uit operationele activiteiten is uitgekomen op € 8 miljoen (2015: - € 43 miljoen). Naast de investeringen is tevens het belang in Casa Holding B.V. verkocht aan een gelieerde partij. De opbrengst daarvan is deels gebruikt om de langlopende schuld aan de Casa-groep terug te betalen. Mede door de werkkapitaalverbeteringen en de verkoopopbrengst van Casa Holding B.V. is per saldo de vrije kasstroom sterk verbeterd, en uitgekomen op € 215 miljoen (2015: - € 98 miljoen).

OVERZICHT VRIJE KASSTROOM


* Excl. effect extra (5e) BTW-afdracht in 2015 (impact ca. € 51 miljoen)


BALANS EN LIQUIDITEIT

Het verslagjaar is afgesloten met een balanstotaal van € 970 miljoen (2015: € 1.082 miljoen). Het eigen vermogen is in het verslagjaar gedaald naar € 363 miljoen (2015: € 544 miljoen). De opbrengst uit de verkoop van Casa Holding B.V. is gedeeltelijk aangewend voor de aflossing van langlopende schulden. Hierdoor is de solvabiliteit (o.b.v. netto schuld)* beperkt gedaald en uitgekomen op 47,5% (2015: 52,7%). Het bedrijf heeft daarmee een zeer sterke balans om de uitdaging goed aan te kunnen. De liquiditeit van het concern bedraagt op balansdatum € 205 miljoen en er is € 179 miljoen getrokken onder de kredietfaciliteit van € 415 miljoen. Na balansdatum is de kredietfaciliteit met de aandeel­houders verder verlengd tot 2021 en verruimd tot € 485 miljoen. De faciliteit heeft deels een achtergesteld karakter en voor een deel van de lening zijn zekerheden gesteld. Hiermee is de liquiditeit voor het bedrijf zekergesteld. 

* Vanaf boekjaar 2016/17 wordt solvabiliteit gedefinieerd als: ‘eigen vermogen gedeeld door (totaal vermogen minus liquide middelen).’ 

RESULTAATBESTEMMING
In verband met de resultaatontwikkeling stelt de Raad van Bestuur voor om over het boekjaar geen dividend uit te keren. Dit voorstel is ook in de jaarrekening verwerkt. 

CENTRALE ONDERNEMINGSRAAD
De Centrale Ondernemingsraad (COR) is samengesteld uit leden van de ondernemingsraden van dochterondernemingen in Nederland. De COR heeft in het verslagjaar zeven keer vergaderd, waarvan drie keer in een overlegvergadering met de bestuurder. Deze vergaderingen worden doorgaans ook door een commissaris bijgewoond. In het verslagjaar heeft het dagelijks bestuur van de COR regelmatig overleg met de bestuurder gehad. De in april gehouden overlegvergadering is bijgewoond door commissaris de heer Rottinghuis. In deze vergadering is onder meer gesproken over de overgang van medewerkers van distributiecentrum (dc) Marskramer naar het e-dc Blokker, de samenwerking tussen de werkmaatschappijen en Nextail en de concernstrategie. Verder zijn besproken de beoordelingssystematiek, opleidingen, het Sociaal Plan Blokker Holding, het beloningsbeleid/functiehuis en ervaringen met het personeelsadministratie- en registratiesysteem. In de overleg­vergadering in juli is uitgebreid stilgestaan bij de concern­jaarcijfers 2015, de gang van zaken en resultaat­ontwikkeling in de eerste helft van het jaar en de uitvoering van de masterplannen van de werkmaatschappijen. In deze vergadering is voorts gesproken over de cao-ontwikkelingen, DigiHr en de invulling van het functiehuis en de beloningssystematiek.

In november 2016 heeft de derde overlegvergadering met de bestuurder plaatsgevonden. Tijdens deze vergadering is uitvoerig gesproken over de voortgang van de uitvoering van de master­plannen en de omzet- en resultaatontwikkeling en de verwach­tingen voor het boekjaar 2016. In 2016 zijn instemmingsaanvragen bij de COR ingediend voor digitaliseren van personeelsdossiers en het professionaliseren van de verzuimorganisatie. In beide gevallen heeft de COR instemming verleend. De gesprekken met de COR en met de commissies uit de COR verlopen altijd in een goede en openhartige sfeer, met wederzijds respect en vertrouwen. De Raad van Bestuur heeft veel waardering voor de constructieve opstelling van de medezeggenschap binnen het concern. 

PERSONELE MUTATIES CONCERNORGANISATIE
Binnen de Raad van Bestuur zijn in het verslagjaar geen mutaties geweest. De Raad van Bestuur bestaat uit twee leden: Casper Meijer, CEO en Jeroen Visser, CFO. In de directies van de winkelformules en binnen de holding­organisatie en de Shared Service Centers zijn in het verslagjaar slechts enkele mutaties geweest. In 2015 is de functie van marketing bij alle werk­maatschappijen ook in de directies verankerd. 

In het kader van de Wet Bestuur en Toezicht voldoet het concern op dit moment niet aan een evenwichtige verdeling van bestuurs- en toezichthoudende functies over vrouwen en mannen. Bij benoemingen wordt primair gekeken naar de kwaliteit en geschiktheid van kandidaten voor de functies. Van de groep directeuren en managers direct onder de Raad van Bestuur is ruim 30% vrouw.

VOORUITZICHTEN
Na een opnieuw teleurstellend jaar 2016 zijn in het lopende jaar voorbereidingen getroffen voor de uitvoering van de gewijzigde concernstrategie. Vlak voor publicatie van dit jaarverslag is besloten tot herstructurering van het concern. In mei wordt aangekondigd dat het concern zich op termijn volledig zal gaan focussen op de Blokker-formule in Nederland en België. De overige concernonderdelen zullen gefaseerd worden verkocht. Door deze gewijzigde concernstrategie zullen de investeringen in het lopende jaar sterk geconcentreerd zijn op vernieuwing van de Blokker-winkels met de uitrol van ‘De Nieuwste Blokker’ (‘DNB’), automatisering (systemen), supply chain en optimalisering van de e-commerce activiteiten van met name Blokker. De aangekondigde maatregelen zullen in de komende jaren nog druk zetten op de resultaten onder aan de streep. Het aantal werknemers (op basis van volledige werktijd) zal door desinvesteringen en reorganisaties naar verwachting sterk dalen.

De Raad van Bestuur dankt alle medewerkers werkzaam in de winkels van onze formules, distributiecentra, hoofdkantoren en Shared Service Centers voor hun inzet voor onze onderneming in het verslagjaar.


Amsterdam, 12 mei 2017


Raad van Bestuur
Casper Meijer, CEO
Jeroen Visser, CFO